Các em
học sinh thân mến !
Tết nguyên Đán hay còn gọi là Tết Cả, Tết
Ta, Tết Âm lịch hoặc Tết Cổ truyền là dịp lễ quan trọng và thiêng liêng đối với
mỗi con người Việt Nam chúng ta. Tết về đánh dấu cho một năm cũ đã qua và khởi
đầu cho một năm mới sắp đến đầy hứa hẹn. Bên cạnh đó, Tết là dịp để chúng ta
tưởng nhớ đến tổ tiên, nguồn cội và tình thân. Một số phong tục ngày Tết của
chúng ta như: Đưa và rước ông táo vào ngày 23 và 30 tháng chạp, gói bánh chưng
ở miền Bắc và bánh tét ở miền Nam, bày mâm ngũ quả để cúng gia tiên…
Trong dịp tết cổ truyền Việt Nam, trên mâm
cúng gia tiên của bất kỳ gia đình nào cũng không thể thiếu một thứ bánh đậm đà
bản sắc dân tộc Việt Nam đó là món bánh chưng xanh. Vì sao có bánh chưng xanh?
Vì sao bánh chưng lại được đặt trân trọng trên bàn thờ trong ngày tết như vậy
? Thư viện trường THCS Nam Đồng xin gửi tới các thầy cô giáo và các con
học sinh một cuốn sách rất ý nghĩa - đó là cuốn “Sự tích bánh
Chưng, bánh dày”, do NXB Kim Đồng ấn hành năm 2019. Cuốn sách có khổ
14,5 x 20,5cm được in trên bìa cứng dày, với những hình ảnh ngộ nghĩnh, màu sắc
bắt mắt.
Các em học sinh yêu quý!
Không biết từ bao giờ, bánh chưng, bánh
giầy đã trở thành thứ không thể thiếu trên bàn thờ tổ tiên mỗi khi Tết đến, thể
hiện quan niệm về vũ trụ, nhân sinh của người xưa. Bánh chưng, bánh dày là
hình ảnh của quê hương với mầu xanh ruộng đồng, sông núi, được làm ra từ những
hạt "ngọc thực" quý nhất của thiên nhiên, sinh sôi nảy nở trên những
triền đất phù sa đồng bằng dưới sức lao động của con người. Những sản vật giản
dị, đậm đà hương vị không những ẩn chứa các giá trị văn hóa và tâm linh mà còn mang
ý nghĩa triết lý nhân sinh sâu sắc.
Bánh chưng, bánh dày được chế biến từ lúa
nếp thơm, một sản phẩm tiêu biểu của nghề trồng lúa nước có từ thời Vua Hùng.
Trải qua hàng nghìn năm lịch sử, hai sản vật này gắn với câu chuyện huyền sử về
lòng hiếu thảo của chàng hoàng tử Lang Liêu thời Hùng vương dựng nước.
Truyện kể rằng: ngày xưa ở nước ta, trong
số các con của Vua Hùng Vương thứ 6 có một hoàng tử tên là Lang Liêu.
Các hoàng tử khác đều văn hay võ giỏi, nhưng đều không thích lao động chân tay,
chỉ riêng có hoàng tử Lang Liêu là chăm chỉ và yêu thích trồng trọt. Chàng
thường cùng vợ con về quê hương vỡ ruộng, cuốc bãi, cùng bà con nông dân trồng
lúa gạo, hoa màu. Khi vua Hùng đã già yếu, muốn kén chọn người kế vị, Vua
phán truyền “ Đến ngày hội lớn đầu năm, ai dâng được của ngon vật lạ nhất để
cúng trời đất sẽ được ta truyền ngôi cho”.
Vào ngày hội lớn đầu năm, mọi người nô nức
mang sản vật mà mình đã chuẩn bị để dâng lên vua cha. Các hoàng tử mang của
ngon vật lạ các nơi về đông đủ. Bên cạnh những thứ đó, lễ vật của Lang Liêu lại
rất đơn giản. Nhưng sau khi nghe Lang Liêu tâu trình về cách làm và ý nghĩa của
hai loại bánh. Nhà Vua bèn chọn lễ vật Lang Liêu dâng để tế trời đất và đặt tên
cho bánh hình vuông là bánh chưng và bánh hình tròn là bánh dày. Ông cũng chọn
Lang Liêu là người nối ngôi báu. Từ đó nhân dân ta có tục gói bánh chưng và giã
bánh dày trong dịp tết, chọn những cái ngon nhất đẹp nhất bày lên bàn thờ cúng
tổ tiên.
Ngoài cuốn sách “Sự tích bánh
Chưng bánh dày”, thư viện trường xin giới thiệu tới các
thầy cô và các em học sinh những cuốn sách hay và ý nghĩa nói về ngày tết cổ truyền
của chúng ta như: Sự tích cây nêu ngày tết…
Để tìm hiểu thêm về ngày Tết cổ truyền,
xin kính mời quý thầy cô và các em cùng đến thư viện để tìm đọc.